กฎหมายกัญชาไทยล่าสุด 2569 สรุปครบ: ใช้ได้แค่ไหน ร้านต้องทำอะไร ร่าง พ.ร.บ.ถึงไหนแล้ว

สรุปสั้นที่สุด

ณ เดือนตุลาคม 2569 กัญชาในประเทศไทยกลับมาเป็นระบบ "ใช้เพื่อการแพทย์เท่านั้น" ช่อดอกกัญชาเป็นสมุนไพรควบคุม การซื้อต้องมีใบสั่งจ่ายจากผู้ประกอบวิชาชีพ ผู้ขออนุญาตจำหน่ายต้องเป็นสถานพยาบาล ร้านขายยา หรือร้านผลิตภัณฑ์สมุนไพรที่ถูกกฎหมาย และรัฐบาลกำลังผลักดันกฎหมายเฉพาะคือ ร่าง พ.ร.บ.ควบคุมกัญชา ซึ่งผ่าน ครม. แล้วเมื่อ 22 ก.ย. 2569 และอยู่ในชั้นกฤษฎีกา

กฎหมายที่ใช้บังคับอยู่ตอนนี้มีอะไรบ้าง

1. ช่อดอกกัญชาเป็น "สมุนไพรควบคุม"

ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง สมุนไพรควบคุม (กัญชา) พ.ศ. 2568 ลงราชกิจจานุเบกษาเมื่อ 25 มิ.ย. 2568 และมีผลตั้งแต่ 26 มิ.ย. 2568 ออกตามกฎหมายคุ้มครองและส่งเสริมภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย กำหนดให้ช่อดอกกัญชาเป็นสมุนไพรควบคุม ผลสำคัญคือ

• การจำหน่ายช่อดอกต้องทำโดยผู้ได้รับอนุญาต และจ่ายตามใบสั่งของผู้ประกอบวิชาชีพเท่านั้น
• ปริมาณที่จ่ายต่อครั้งจำกัดไม่เกินที่ใช้ 30 วัน
• ห้ามโฆษณา และห้ามขายผ่านเครื่องอัตโนมัติ ช่องทางอิเล็กทรอนิกส์ หรือเครือข่ายคอมพิวเตอร์
• ห้ามจำหน่ายในพื้นที่อ่อนไหว เช่น วัด หอพัก สวนสาธารณะ สวนสัตว์ และสวนสนุก

2. ใบสั่งจ่ายสมุนไพรควบคุม (ภ.ท.33)

การจ่ายช่อดอกต้องผ่านแบบใบสั่งจ่ายสมุนไพรควบคุม หรือ ภ.ท.33 ซึ่งออกโดยผู้ประกอบวิชาชีพที่กฎหมายกำหนด (ดูคู่มือใช้กัญชาอย่างถูกกฎหมาย)

3. กฎกระทรวงจำหน่ายสมุนไพรควบคุม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2569

ประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อ 29 เม.ย. 2569 มีผลตั้งแต่ 30 เม.ย. 2569 ผู้ขออนุญาตจำหน่าย ทั้งรายใหม่และผู้ต่ออายุ ต้อง

• เป็น สถานพยาบาล ร้านขายยา หรือร้านขายผลิตภัณฑ์สมุนไพร ที่ถูกต้องตามกฎหมาย หรือเป็นหมอพื้นบ้านที่ได้รับการรับรอง
• มี บุคลากรที่ผ่านการอบรมจากกรมการแพทย์แผนไทยฯ ประจำตลอดเวลาทำการ
• มี ระบบกำจัดกลิ่นและควัน ที่มีประสิทธิภาพ

อ่านต่อ: เปิดร้านกัญชาปี 2569 ต้องทำอะไรบ้าง

4. เพิ่มพนักงานเจ้าหน้าที่ตรวจสอบ

ประกาศแต่งตั้งพนักงานเจ้าหน้าที่ (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2569 ลงราชกิจจานุเบกษา 13 มี.ค. 2569 มีผล 14 มี.ค. 2569 ให้ตำรวจ ฝ่ายปกครอง (เช่น ผู้ว่าราชการจังหวัด นายอำเภอ ปลัดอำเภอ) และเจ้าหน้าที่กรุงเทพมหานครและเมืองพัทยา เป็นพนักงานเจ้าหน้าที่ร่วมกับเจ้าหน้าที่สาธารณสุข รวมแล้วกว่า 200,000 คน

ร่าง พ.ร.บ.ควบคุมกัญชา: กฎหมายใหม่ที่กำลังมา

ครม. เห็นชอบร่างพระราชบัญญัติควบคุมกัญชา เมื่อวันที่ 22 ก.ย. 2569 และตั้งแต่ 6 ต.ค. 2569 ร่างอยู่ระหว่างการตรวจพิจารณาของคณะกรรมการกฤษฎีกา ก่อนเสนอรัฐสภา สาระสำคัญตามที่กระทรวงสาธารณสุขเปิดเผย ได้แก่

• คณะกรรมการระดับชาติ มีรัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุขเป็นประธาน กำหนดนโยบายการกำกับดูแลกัญชาทั้งประเทศ
• ระบบใบอนุญาต การปลูก ผลิต นำเข้า ส่งออก และจำหน่าย ต้องได้รับอนุญาตจากอธิบดีกรมการแพทย์แผนไทยฯ ใบอนุญาตอายุ 3 ปี โดยการจำหน่ายราก กิ่ง ก้าน ใบ ลำต้น และเมล็ด ได้รับยกเว้น
• ลงทะเบียนแปลงปลูก แยกขนาดเล็ก กลาง ใหญ่ เพื่อตรวจสอบย้อนกลับได้
• คุ้มครองกลุ่มเปราะบาง ห้ามขายให้ผู้อายุต่ำกว่า 20 ปี สตรีมีครรภ์ และสตรีให้นมบุตร ห้ามจำหน่ายในพื้นที่ เช่น วัด สถานศึกษา หอพัก สวนสาธารณะ สวนสัตว์ สวนสนุก
• ห้ามโฆษณา ช่อดอก ยางกัญชา และอุปกรณ์การสูบ
• ใช้ทางการแพทย์เท่านั้น การใช้เพื่อสันทนาการถือเป็นความผิด มีโทษปรับ ส่วนผู้ขายโดยไม่ได้รับอนุญาตมีโทษทั้งจำคุกและปรับ

ร่างกฎหมายยังไม่มีผลบังคับใช้ เนื้อหาอาจเปลี่ยนระหว่างชั้นกฤษฎีกาและรัฐสภา เราจะอัปเดตหน้านี้ทุกครั้งที่มีความคืบหน้า

สิ่งที่ควรทำตอนนี้

• ผู้ประกอบการร้าน: ตรวจวันหมดอายุใบอนุญาต และวางแผนให้ร้านเข้าเงื่อนไขใหม่ก่อนถึงกำหนดต่ออายุ
• คลินิก/ผู้ประกอบวิชาชีพ: ทบทวนระบบใบสั่งจ่าย ภ.ท.33 และการบันทึกข้อมูลผู้ป่วย ดูคู่มือเปิดคลินิกกัญชา
• ผู้ป่วยและนักท่องเที่ยว: ซื้อจากสถานที่ที่ขึ้นทะเบียนเท่านั้น ห้ามนำกัญชาเข้าหรือออกนอกประเทศ

อ่านเพิ่มเติม

• กัญชงคืออะไร ต่างจากกัญชาอย่างไร ถูกกฎหมายไหม
• ปลูกกัญชาในบ้านผิดไหม และการลงทะเบียนปลูกกัญ
• น้ำมันกัญชา ถูกกฎหมายไหม รักษาโรคอะไรได้บ้าง

ดูลำดับเหตุการณ์ทั้งหมดได้ที่ ไทม์ไลน์กฎหมายกัญชาไทย 2565–2569

คำถามที่พบบ่อย